Đối với doanh nghiệp, hộ kinh doanh và các cơ sở sản xuất, kinh doanh thực phẩm, việc bảo đảm an toàn thực phẩm không chỉ liên quan đến chất lượng sản phẩm mà còn gắn với điều kiện về cơ sở vật chất, trang thiết bị, nguồn nước, quy trình chế biến, bảo quản và người trực tiếp tham gia sản xuất, kinh doanh.
Giấy chứng nhận cơ sở đủ điều kiện an toàn thực phẩm là giấy tờ do cơ quan nhà nước có thẩm quyền cấp cho cơ sở thuộc diện phải cấp, sau khi cơ sở được đánh giá và xác định đáp ứng các điều kiện an toàn thực phẩm theo quy định.
Trong thực tế, giấy này thường được gọi ngắn gọn là Giấy chứng nhận an toàn thực phẩm, Giấy phép an toàn thực phẩm hoặc Giấy chứng nhận vệ sinh an toàn thực phẩm.
Tuy nhiên, doanh nghiệp cần lưu ý: không phải mọi cơ sở sản xuất, kinh doanh thực phẩm đều bắt buộc phải xin Giấy chứng nhận cơ sở đủ điều kiện an toàn thực phẩm. Khoản 1 Điều 12 Nghị định 15/2018/NĐ-CP quy định một số trường hợp không thuộc diện cấp giấy chứng nhận nhưng vẫn phải tuân thủ các điều kiện an toàn thực phẩm tương ứng.
1. Những cơ sở nào phải xin Giấy chứng nhận an toàn thực phẩm?
Về nguyên tắc, cơ sở sản xuất, kinh doanh thực phẩm thuộc đối tượng phải cấp giấy chứng nhận cần hoàn thành thủ tục trước khi đưa cơ sở vào hoạt động theo quy định chuyên ngành.
Việc có phải xin giấy hay không phụ thuộc vào loại hình hoạt động, sản phẩm thực phẩm, quy mô và lĩnh vực quản lý chuyên ngành.
Do đó, doanh nghiệp không nên chỉ căn cứ vào tên ngành nghề trên Giấy chứng nhận đăng ký doanh nghiệp để kết luận rằng mình đã đủ điều kiện hoạt động.
Ví dụ, một cơ sở kinh doanh dịch vụ ăn uống, cơ sở sản xuất thực phẩm hoặc cơ sở chế biến thực phẩm có thể phải đáp ứng những yêu cầu khác nhau về cơ sở vật chất, thiết bị, quy trình và nhân sự.
2. Các trường hợp không thuộc diện cấp Giấy chứng nhận cơ sở đủ điều kiện an toàn thực phẩm
Theo quy định tại khoản 1 Điều 12 Nghị định 15/2018/NĐ-CP, một số cơ sở không thuộc diện phải xin cấp Giấy chứng nhận cơ sở đủ điều kiện an toàn thực phẩm, trong đó có:
Lưu ý: Không thuộc diện cấp Giấy chứng nhận không có nghĩa là cơ sở được miễn toàn bộ nghĩa vụ về an toàn thực phẩm. Cơ sở vẫn phải bảo đảm các điều kiện an toàn thực phẩm tương ứng với loại hình hoạt động của mình.
Đây là điểm doanh nghiệp rất dễ nhầm: “không phải xin giấy” không đồng nghĩa với “không cần đáp ứng điều kiện an toàn thực phẩm”.
3. Điều kiện cấp Giấy chứng nhận cơ sở đủ điều kiện an toàn thực phẩm
Một trong những vấn đề quan trọng nhất khi xin giấy chứng nhận là cơ sở thực tế phải đáp ứng điều kiện, chứ không chỉ chuẩn bị đầy đủ giấy tờ.
Luật An toàn thực phẩm quy định cơ sở sản xuất, kinh doanh thực phẩm phải có địa điểm và diện tích phù hợp; nguồn nước đạt quy chuẩn; trang thiết bị phù hợp; hệ thống xử lý chất thải; duy trì điều kiện an toàn thực phẩm; lưu giữ hồ sơ về nguồn gốc nguyên liệu và tuân thủ quy định về sức khỏe, kiến thức, thực hành của người trực tiếp sản xuất, kinh doanh thực phẩm.
Tùy từng loại hình, điều kiện cụ thể sẽ khác nhau.
Điều kiện về địa điểm và mặt bằng
Cơ sở phải có địa điểm, diện tích phù hợp với hoạt động sản xuất, chế biến, kinh doanh thực phẩm.
Việc bố trí mặt bằng cần hạn chế nguy cơ gây ô nhiễm thực phẩm và bảo đảm sự tách biệt cần thiết giữa các khu vực có nguy cơ gây nhiễm chéo.
Đối với cơ sở chế biến thực phẩm, doanh nghiệp thường cần thể hiện rõ các khu vực như:
Tùy loại hình sản xuất, cơ quan thẩm định có thể yêu cầu cách bố trí phù hợp với quy trình thực tế của cơ sở.
Điều kiện về nguồn nước
Nguồn nước sử dụng trong sản xuất, chế biến và kinh doanh thực phẩm phải đáp ứng quy chuẩn kỹ thuật tương ứng.
Doanh nghiệp cần xác định rõ nguồn nước sử dụng cho:
Nếu hồ sơ hoặc quy trình của cơ sở có yêu cầu chứng minh chất lượng nguồn nước thì doanh nghiệp cần chuẩn bị tài liệu phù hợp theo yêu cầu của cơ quan có thẩm quyền.
Điều kiện về trang thiết bị, dụng cụ
Cơ sở phải có đầy đủ trang thiết bị, dụng cụ phù hợp với từng công đoạn sản xuất, chế biến, đóng gói, bảo quản và vận chuyển thực phẩm.
Các thiết bị có thể bao gồm:
Trang thiết bị không chỉ cần “có đủ” mà còn phải được bố trí, sử dụng và vệ sinh phù hợp với quy trình sản xuất.
Điều kiện về vệ sinh và phòng chống nhiễm chéo
Đối với cơ sở chế biến thực phẩm hoặc kinh doanh dịch vụ ăn uống, việc kiểm soát nhiễm chéo là một nội dung quan trọng.
Doanh nghiệp cần chú ý:
Điều kiện về người trực tiếp sản xuất, kinh doanh thực phẩm
Người trực tiếp tham gia sản xuất, chế biến và kinh doanh thực phẩm phải đáp ứng các yêu cầu pháp luật về sức khỏe, kiến thức và thực hành an toàn thực phẩm tương ứng.
Doanh nghiệp cần chủ động quản lý hồ sơ nhân sự liên quan đến an toàn thực phẩm và duy trì các điều kiện này trong suốt quá trình hoạt động.
4. Hồ sơ xin Giấy chứng nhận cơ sở đủ điều kiện an toàn thực phẩm gồm những gì?
Thành phần hồ sơ có thể khác nhau tùy lĩnh vực quản lý và cơ quan cấp giấy. Vì vậy, doanh nghiệp cần sử dụng đúng mẫu và thành phần hồ sơ theo thủ tục áp dụng cho cơ sở của mình.
Về cơ bản, hồ sơ có thể bao gồm các tài liệu như:
Không nên sử dụng một bộ hồ sơ chung cho mọi loại hình. Ví dụ, hồ sơ của cơ sở sản xuất thực phẩm sẽ không hoàn toàn giống hồ sơ của cơ sở kinh doanh dịch vụ ăn uống hoặc cơ sở thuộc lĩnh vực nông, lâm, thủy sản.
5. Quy trình xin cấp Giấy chứng nhận an toàn thực phẩm
Thông thường, quy trình có thể được thực hiện theo các bước cơ bản sau:
Bước 1: Xác định cơ sở có thuộc diện phải cấp giấy hay không
Trước tiên cần kiểm tra:
Đây là bước quan trọng vì nếu xác định sai cơ quan hoặc sai thủ tục thì hồ sơ có thể phải sửa đổi, bổ sung hoặc nộp lại.
Bước 2: Kiểm tra điều kiện thực tế của cơ sở
Doanh nghiệp nên rà soát trước:
Việc kiểm tra trước giúp doanh nghiệp hạn chế tình trạng hồ sơ đã hoàn chỉnh nhưng cơ sở thực tế lại không đáp ứng yêu cầu.
Bước 3: Chuẩn bị và nộp hồ sơ
Sau khi xác định đúng thủ tục, doanh nghiệp chuẩn bị hồ sơ theo mẫu và nộp đến cơ quan có thẩm quyền theo phương thức được công bố đối với thủ tục tương ứng.
Bước 4: Cơ quan có thẩm quyền thẩm định hồ sơ và kiểm tra thực tế
Đối với thủ tục thuộc trường hợp phải thẩm định điều kiện cơ sở, cơ quan có thẩm quyền sẽ xem xét hồ sơ và tiến hành đánh giá điều kiện thực tế tại cơ sở theo quy định.
Nội dung kiểm tra thường tập trung vào việc cơ sở có đáp ứng các điều kiện an toàn thực phẩm tương ứng với loại hình hoạt động hay không.
Bước 5: Cấp Giấy chứng nhận
Nếu cơ sở đáp ứng điều kiện theo quy định, cơ quan có thẩm quyền thực hiện cấp Giấy chứng nhận cơ sở đủ điều kiện an toàn thực phẩm.
Nếu chưa đáp ứng, cơ sở có thể được yêu cầu khắc phục các tồn tại theo quy định của thủ tục áp dụng.
Thời gian giải quyết không nên áp dụng cứng một con số cho tất cả các trường hợp, bởi thời hạn và quy trình cụ thể có thể phụ thuộc vào lĩnh vực quản lý, cơ quan thực hiện và thủ tục tương ứng.
6. Giấy chứng nhận an toàn thực phẩm có thời hạn bao lâu?
Theo quy định hiện hành, Giấy chứng nhận cơ sở đủ điều kiện an toàn thực phẩm có hiệu lực trong thời hạn 03 năm kể từ ngày cấp đối với trường hợp áp dụng quy định này.
Doanh nghiệp cần theo dõi thời hạn của giấy để chủ động thực hiện thủ tục tiếp theo khi giấy chứng nhận hết hiệu lực.
Đồng thời, doanh nghiệp không nên chỉ quan tâm đến ngày hết hạn của giấy. Trong thời gian hoạt động, cơ sở vẫn phải duy trì các điều kiện an toàn thực phẩm đã đáp ứng khi được cấp giấy.
Nếu cơ sở thay đổi địa điểm, quy mô, quy trình, sản phẩm hoặc các nội dung liên quan, cần kiểm tra xem có phát sinh thủ tục điều chỉnh, cấp lại hoặc thực hiện thủ tục chuyên ngành khác hay không.
Dịch vụ xin Giấy chứng nhận an toàn thực phẩm tại Luật Thiên Thủy
Thủ tục xin Giấy chứng nhận cơ sở đủ điều kiện an toàn thực phẩm không chỉ là chuẩn bị hồ sơ mà quan trọng hơn là xác định đúng loại giấy cần xin, đúng cơ quan có thẩm quyền và bảo đảm cơ sở thực tế đáp ứng yêu cầu.
Luật Thiên Thủy hỗ trợ doanh nghiệp trong quá trình xin giấy chứng nhận an toàn thực phẩm, bao gồm:
Đặc biệt, đối với doanh nghiệp vừa thành lập hoặc đang chuẩn bị mở nhà hàng, cơ sở sản xuất, bếp ăn, cơ sở chế biến thực phẩm hoặc hoạt động kinh doanh thực phẩm, việc rà soát điều kiện pháp lý ngay từ giai đoạn chuẩn bị địa điểm sẽ giúp hạn chế việc phải sửa chữa hoặc thay đổi cơ sở sau này.
Kết luận
Giấy chứng nhận cơ sở đủ điều kiện an toàn thực phẩm là một trong những giấy tờ pháp lý quan trọng đối với nhiều cơ sở sản xuất, kinh doanh thực phẩm. Tuy nhiên, không phải mọi cơ sở đều phải xin giấy và thẩm quyền cấp cũng không giống nhau đối với từng nhóm sản phẩm.
Để tránh chuẩn bị sai hồ sơ hoặc đầu tư cơ sở vật chất nhưng không đáp ứng yêu cầu thẩm định, doanh nghiệp nên thực hiện theo trình tự: xác định loại hình hoạt động → xác định sản phẩm → xác định có thuộc diện cấp giấy → xác định cơ quan có thẩm quyền → rà soát điều kiện cơ sở → chuẩn bị hồ sơ → thực hiện thủ tục cấp giấy.
THÔNG TIN LIÊN HỆ
CÔNG TY TNHH TƯ VẤN LUẬT THIÊN THỦY
Địa chỉ: Tòa nhà MORITZ, 140 Nguyễn Văn Khối, Phường Thông Tây Hội, TP. Hồ Chí Minh
Hotline: 0911 732 048
Email: congtythienthuy2022@gmail.com
