HOẠT ĐỘNG ĐẦU TƯ GIÁN TIẾP CỦA NHÀ ĐẦU TƯ NƯỚC NGOÀI TẠI VIỆT NAM CÓ ĐƯỢC THỰC HIỆN THÔNG QUA MUA BÁN TRÁI PHIẾU KHÔNG?

Bên cạnh hình thức đầu tư trực tiếp (FDI), nhiều nhà đầu tư nước ngoài lựa chọn đầu tư gián tiếp để tham gia thị trường Việt Nam thông qua việc mua cổ phiếu, trái phiếu hoặc góp vốn vào doanh nghiệp mà không trực tiếp quản lý hoạt động kinh doanh.

Vậy hoạt động đầu tư gián tiếp của nhà đầu tư nước ngoài tại Việt Nam có được thực hiện thông qua hình thức mua bán trái phiếu hay không? Nhà đầu tư cần tuân thủ những nguyên tắc nào khi thực hiện hoạt động này? Hãy cùng Luật Thiên Thủy tìm hiểu trong bài viết dưới đây.

1. Đầu tư gián tiếp nước ngoài tại Việt Nam là gì?

Theo khoản 13 Điều 4 Pháp lệnh Ngoại hối năm 2005, được sửa đổi, bổ sung năm 2013, đầu tư gián tiếp nước ngoài tại Việt Nam là việc nhà đầu tư nước ngoài đầu tư vào Việt Nam thông qua:

• Mua, bán chứng khoán; 
• Mua, bán các giấy tờ có giá; 
• Góp vốn, mua cổ phần; 
• Đầu tư thông qua quỹ đầu tư chứng khoán; 
• Đầu tư thông qua các định chế tài chính trung gian khác theo quy định của pháp luật. 

Điểm đặc trưng của hình thức này là nhà đầu tư không trực tiếp tham gia quản lý hoạt động đầu tư hoặc điều hành doanh nghiệp, khác với đầu tư trực tiếp (FDI).

2. Nhà đầu tư nước ngoài phải tuân thủ nguyên tắc gì khi đầu tư gián tiếp tại Việt Nam?

Theo Điều 4 Thông tư 05/2014/TT-NHNN, hoạt động đầu tư gián tiếp của nhà đầu tư nước ngoài phải tuân thủ các nguyên tắc sau:

2.1. Thực hiện bằng đồng Việt Nam

Mọi hoạt động đầu tư gián tiếp tại Việt Nam đều phải được thực hiện bằng đồng Việt Nam (VND).

Nếu nguồn vốn đầu tư là ngoại tệ thì phải chuyển đổi sang đồng Việt Nam theo quy định trước khi thực hiện đầu tư.

2.2. Thực hiện thông qua tài khoản vốn đầu tư gián tiếp

Nhà đầu tư nước ngoài phải:

• Mở 01 tài khoản vốn đầu tư gián tiếp; 
• Tài khoản được mở tại 01 ngân hàng được phép hoạt động ngoại hối tại Việt Nam. 

Toàn bộ các giao dịch liên quan đến hoạt động đầu tư gián tiếp đều phải thực hiện thông qua tài khoản này.

2.3. Tuân thủ quy định của nhiều lĩnh vực pháp luật

Ngoài quy định về quản lý ngoại hối, nhà đầu tư còn phải tuân thủ các quy định liên quan đến:

• Luật Chứng khoán; 
• Quy định về mở và sử dụng tài khoản thanh toán; 
• Quy định về góp vốn, mua cổ phần của nhà đầu tư nước ngoài; 
• Quy định đối với nhà đầu tư nước ngoài trên thị trường chứng khoán Việt Nam; 
• Các quy định pháp luật có liên quan khác. 

2.4. Không được sử dụng số dư tài khoản để gửi tiết kiệm

Theo quy định hiện hành:

• Số dư trên tài khoản vốn đầu tư gián tiếp không được chuyển sang tiền gửi có kỳ hạn; 
• Đồng thời không được sử dụng để gửi tiết kiệm tại tổ chức tín dụng hoặc chi nhánh ngân hàng nước ngoài. 

3. Nhà đầu tư nước ngoài có được mua bán trái phiếu khi đầu tư gián tiếp không?

Có.

Theo Điều 5 Thông tư 05/2014/TT-NHNN (được sửa đổi, bổ sung bởi Thông tư 06/2019/TT-NHNN), mua bán trái phiếu là một trong những hình thức đầu tư gián tiếp hợp pháp của nhà đầu tư nước ngoài tại Việt Nam.

Cụ thể, nhà đầu tư được phép:

• Mua trái phiếu trên thị trường chứng khoán Việt Nam; 
• Bán trái phiếu theo quy định của pháp luật; 
• Thực hiện giao dịch đối với các loại chứng khoán khác trên thị trường chứng khoán Việt Nam. 

Như vậy, mua bán trái phiếu hoàn toàn là một hình thức đầu tư gián tiếp được pháp luật Việt Nam công nhận, miễn là nhà đầu tư đáp ứng đầy đủ các điều kiện và thực hiện đúng quy định về quản lý ngoại hối, chứng khoán và đầu tư.

6. Các hình thức đầu tư gián tiếp của nhà đầu tư nước ngoài tại Việt Nam

Ngoài hình thức mua bán trái phiếu, pháp luật còn cho phép nhà đầu tư nước ngoài thực hiện đầu tư gián tiếp thông qua nhiều phương thức khác.

Góp vốn, mua bán phần vốn góp tại doanh nghiệp chưa niêm yết

Nhà đầu tư có thể:

• Góp vốn; 
• Mua phần vốn góp; 
• Chuyển nhượng phần vốn góp 

đối với doanh nghiệp chưa niêm yết và chưa đăng ký giao dịch trên Sở Giao dịch Chứng khoán (không thuộc trường hợp đầu tư trực tiếp theo quy định).

Góp vốn, mua bán cổ phiếu của doanh nghiệp niêm yết

Nhà đầu tư được phép:

• Mua cổ phiếu; 
• Bán cổ phiếu; 
• Góp vốn 

đối với doanh nghiệp có cổ phiếu niêm yết hoặc đăng ký giao dịch trên Sở Giao dịch Chứng khoán Việt Nam.

Mua bán các giấy tờ có giá

Bao gồm các loại giấy tờ có giá bằng đồng Việt Nam do tổ chức cư trú tại Việt Nam phát hành theo quy định của pháp luật.

Ủy thác đầu tư

Nhà đầu tư có thể thực hiện đầu tư gián tiếp thông qua:

• Công ty quản lý quỹ; 
• Công ty chứng khoán; 
• Tổ chức được phép thực hiện nghiệp vụ ủy thác đầu tư; 
• Ngân hàng và chi nhánh ngân hàng nước ngoài được phép cung cấp dịch vụ này. 

Đầu tư vào quỹ đầu tư chứng khoán

Nhà đầu tư được phép:

• Góp vốn vào quỹ đầu tư chứng khoán; 
• Chuyển nhượng phần vốn góp; 
• Đầu tư vào công ty quản lý quỹ theo quy định của pháp luật về chứng khoán. 

Các hình thức đầu tư khác

Ngoài các hình thức trên, nhà đầu tư nước ngoài còn có thể thực hiện các hoạt động đầu tư gián tiếp khác nếu được pháp luật Việt Nam cho phép.

Quy định về tài khoản vốn đầu tư gián tiếp

Theo Pháp lệnh Ngoại hối, nhà đầu tư nước ngoài là người không cư trú khi thực hiện đầu tư gián tiếp tại Việt Nam phải lưu ý:

• Mở tài khoản vốn đầu tư gián tiếp bằng đồng Việt Nam tại ngân hàng được phép.  
• Mọi nguồn vốn đầu tư bằng ngoại tệ phải chuyển đổi sang đồng Việt Nam trước khi đầu tư. 
• Thu nhập hợp pháp từ hoạt động đầu tư gián tiếp có thể được sử dụng để: 
  • Tiếp tục tái đầu tư tại Việt Nam; hoặc 
  • Mua ngoại tệ tại tổ chức tín dụng được phép để chuyển lợi nhuận ra nước ngoài theo quy định. 

Việc quản lý dòng tiền thông qua tài khoản vốn đầu tư gián tiếp là yêu cầu bắt buộc nhằm bảo đảm tuân thủ quy định về quản lý ngoại hối.

Dịch vụ tư vấn đầu tư nước ngoài tại Luật Thiên Thủy 

Hoạt động đầu tư của nhà đầu tư nước ngoài tại Việt Nam chịu sự điều chỉnh đồng thời của nhiều văn bản pháp luật về đầu tư, doanh nghiệp, chứng khoán và quản lý ngoại hối. Vì vậy, việc được tư vấn ngay từ giai đoạn chuẩn bị sẽ giúp nhà đầu tư hạn chế rủi ro và tối ưu thời gian thực hiện thủ tục.

Luật Thiên Thủy cung cấp các dịch vụ:

• Tư vấn đầu tư trực tiếp và đầu tư gián tiếp tại Việt Nam; 
• Tư vấn điều kiện góp vốn, mua cổ phần của nhà đầu tư nước ngoài; 
• Hỗ trợ mở tài khoản vốn đầu tư;  
• Tư vấn thủ tục đầu tư theo Luật Đầu tư và pháp luật ngoại hối; 
• Tư vấn pháp lý trong hoạt động M&A, chuyển nhượng vốn và giao dịch chứng khoán. 

Kết luận

Theo quy định hiện hành, nhà đầu tư nước ngoài hoàn toàn có thể thực hiện hoạt động đầu tư gián tiếp tại Việt Nam thông qua hình thức mua bán trái phiếu trên thị trường chứng khoán. Tuy nhiên, để đảm bảo giao dịch hợp pháp, nhà đầu tư cần tuân thủ đầy đủ các quy định về quản lý ngoại hối, mở tài khoản vốn đầu tư gián tiếp, giao dịch bằng đồng Việt Nam cũng như các quy định của pháp luật về chứng khoán và đầu tư. Việc nắm rõ các nguyên tắc này sẽ giúp nhà đầu tư triển khai hoạt động đầu tư hiệu quả, an toàn và đúng quy định pháp luật.

THÔNG TIN LIÊN HỆ

CÔNG TY TNHH TƯ VẤN LUẬT THIÊN THỦY

Địa chỉ: Tòa nhà MORITZ, 140 Nguyễn Văn Khối, Phường Thông Tây Hội, TP. Hồ Chí Minh

Hotline: 0911 732 048

Email: congtythienthuy2022@gmail.com